Heo nái sau sinh chậm lên giống: Nguyên nhân & khắc phục

109

Heo nái sau sinh chậm lên giống là tình trạng thường gặp trong chăn nuôi, nhất là ở những nái mất sức, sụt cân hoặc nuôi con nhiều. Nếu không xử lý sớm, chu kỳ sinh sản sẽ bị kéo dài, làm giảm năng suất và hiệu quả kinh tế của trại.

Heo nái sau sinh chăm con trong chuồng đẻ, phục hồi sức khỏe và chuẩn bị lên giống trở lại
Ảnh minh họa: Heo nái sau sinh cần được chăm sóc đúng cách để sớm phục hồi và lên giống lại

Bài viết này giúp bà con hiểu rõ nguyên nhân heo nái sau sinh chậm lên giống và cách khắc phục hiệu quả để heo sớm phục hồi, động dục trở lại.

1. Heo nái sau sinh chậm lên giống do chưa phục hồi thể trạng

Sau khi sinh, heo mẹ tiêu tốn rất nhiều năng lượng cho quá trình tiết sữa và chăm con. Nếu không được bổ sung dinh dưỡng hợp lý, buồng trứng hoạt động kém và chậm quay lại chu kỳ động dục.

Cách khắc phục:

  • Tăng khẩu phần ăn 10–15% so với bình thường.

  • Bổ sung vitamin A, D, E và khoáng chất.

  • Chỉ phối giống khi heo khỏe mạnh, da hồng, ăn uống bình thường.

2. Viêm tử cung, viêm vú hoặc mất sữa sau sinh

Các bệnh hậu sản như viêm tử cung, viêm vú, mất sữa khiến heo nái sốt, kém ăn, rối loạn nội tiết – ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng rụng trứng và động dục.

Cách khắc phục:

  • Theo dõi dịch tiết âm hộ hằng ngày.

  • Điều trị sớm khi có dấu hiệu viêm, theo hướng dẫn thú y.

  • Chỉ phối giống khi heo hồi phục hoàn toàn.

3. Thiếu dinh dưỡng và mất cân bằng năng lượng

Khẩu phần ăn thiếu năng lượng, protein hoặc khoáng làm buồng trứng phục hồi chậm. Thức ăn kém chất lượng hay nước uống không sạch cũng khiến heo nái chậm lên giống.

Cách khắc phục:

  • Cho ăn 3–3,5 kg cám/ngày tùy thể trạng.

  • Bổ sung men tiêu hóa và premix khoáng – vitamin.

  • Đảm bảo nước uống sạch, thay nước hàng ngày.

4. Ảnh hưởng môi trường và stress

Tiếng ồn, nhiệt độ cao, thay đổi môi trường đột ngột đều gây stress, làm giảm hormone sinh dục và trì hoãn quá trình động dục.

Cách khắc phục:

  • Giữ chuồng trại khô ráo, thoáng khí.

  • Hạn chế tiếng ồn và di chuyển đàn nái.

  • Cho heo tiếp xúc đực giống 5–10 phút/ngày để kích thích động dục.

5. Phối giống quá sớm

Phối giống khi heo chưa hồi phục hoàn toàn sẽ làm tỷ lệ đậu thai thấp và kéo dài chu kỳ tiếp theo.

Cách khắc phục:

  • Với heo khỏe, phối lại sau cai sữa 5–7 ngày.

  • Với heo yếu, nên đợi 10–12 ngày để cơ thể ổn định.

6. Lưu ý khi chăm sóc heo nái sau sinh

  • Cho heo nghỉ ngơi đủ, không ép ăn sớm.

  • Giữ chuồng trại sạch, khử trùng định kỳ.

  • Theo dõi thân nhiệt và lượng ăn hằng ngày.

  • Không phối giống khi heo còn yếu hoặc viêm vú, tiết dịch bất thường.

Kết luận

Heo nái sau sinh chậm lên giống chủ yếu do chưa phục hồi thể trạng, thiếu dinh dưỡng hoặc stress môi trường.
Thực hiện đúng quy trình chăm sóc, bổ sung dinh dưỡng và theo dõi sức khỏe sát sao sẽ giúp heo sớm động dục trở lại, tăng tỷ lệ đậu thai và mang lại hiệu quả kinh tế cao cho người nuôi.

Trên đây là chia sẻ từ chăn nuôi thông minh. Hy vọng bài viết giúp bà con có thêm kinh nghiệm trong việc chăm sóc và phục hồi heo nái sau sinh – bước quan trọng để duy trì năng suất đàn nái ổn định, bền vững.